Նախընտրական խաղադրույք․ խաղաղության խոստո՞ւմ, թե՞ նոր պարտավորություններ

Ընտրություններին ընդառաջ հանրապետությունում ձևավորվել է քաղաքական անորոշության և լարված սպասումների մթնոլորտ։ Իշխանության ներսում շրջանառվող խոսակցությունները, արտաքին քաղաքական ակտիվ շփումները և ընդդիմադիր շրջանակների գնահատականները ձևավորում են մի պատկեր, որտեղ ներքին համախմբվածությունն ու արտաքին ուղղվածությունը դառնում են նախընտրական առանցքային թեմաներ։

Քաղաքական դաշտում ակտիվորեն քննարկվում է այն վարկածը, թե «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության ներսում հասունանում է պառակտում։ Ըստ տարբեր աղբյուրների՝ ոչ բոլոր ներկայացուցիչներն են աջակցում Նիկոլ Փաշինյանի վարած քաղաքական գծին և նրա առաջադրմանը առաջիկա ընտրություններում։ Թեև այդ դժգոհությունները առայժմ չունեն հրապարակային դրսևորում, սակայն քաղաքական շրջանակներում խոսվում է ներքին անհամաձայնությունների մասին, որոնք կարող են խորանալ նախընտրական գործընթացների ընթացքում։

Քննադատության հիմնական առանցքը վարչապետի արտաքին քաղաքականությունն է։ Նրա քայլերը գնահատվում են որպես չափազանց միակողմանի՝ հատկապես ԱՄՆ-ի և Թուրքիայի հետ հարաբերությունների համատեքստում։ Քննադատները պնդում են, որ նախընտրական փուլում իշխանությունը կարող է գնալ նոր զիջումների՝ փորձելով պահպանել արտաքին աջակցությունը և ապահովել հարաբերական կայունություն սահմաններին։ Միաժամանակ հարց է բարձրացվում, թե արդյոք այդ քաղաքականությունը երկարաժամկետ հեռանկարում չի խորացնի Հայաստանի ռազմավարական խոցելիությունը։

Այս համատեքստում ԱԺ նախկին պատգամավոր, քաղաքական գործիչ Անի Սամսոնյանը բավական կոշտ գնահատականներ է հնչեցնում գործող իշխանության հասցեին։ Նրա խոսքով՝

«Փաշինյանի վարած արտաքին քաղաքականությունը նման է փայլուն ոսկեզօծ թղթով շոկոլադի, բայց որի իրական պարունակությունը, ոչ թե մաքուր շոկոլադ է, այլ կոնցերագեններով փոխարինիչ: Այդ շոկոլադը ընտրություններից առաջ թանկ գնով պետք է ծախել ժողովրդին: Թուրքիայի և Ադրբեջանի համար ներկայիս իշխանությունները պատմական նվեր են, որովհետև պատերազմի շանտաժով որդեգրել են զիջումային քաղաքականություն և մտել են «խաղաղության» խաղի մեջ: Մինչև ընտրություններ սահմանին հանգիստ կլինի, Փաշինյանը և Ալիևը միմյանց ձեռք կսեղմեն, կգոռան խաղաղության մասին, իսկ ընտրություններից հետո Ալիևը և Էրդողանը կգան իրենց տրված խոստումների հետևից: Քանի որ Արևմուտքի Հայաստանի նկատմամբ հետաքրքրությունները մեծապես պայմանավորված են Թուրքիայով և Ադրբեջանով, հետևաբար Արևմուտքը ևս պետք է աջակցի և աջակցում է Փաշինյանին վերընտրվելու համար, չնայած դա ուղիղ միջամտություն է Հայաստանի ընտրական պրոցեսներին»:

Սամսոնյանը նաև անդրադառնում է իշխող թիմի ներսում հնարավոր անհամաձայնություններին՝ նշելով, որ դրանք քաղաքական նշանակություն չունեն, քանի դեռ չեն ստանում արտաքին դրսևորում։ Նրա գնահատմամբ՝ ներսում առկա դժգոհությունները չեն վերածվում քաղաքական դիրքորոշման և չեն ազդում որոշումների վրա։

«Ինչ վերաբերում է թիմի ներսում անհամաձայնությանը, ապա դա արտաքին դրսևորում չունի: ՔՊ ներկայացուցիիների` պատերի տակ ներքին կարգով դժգոհությունները որևէ քաղաքական արժեք չունեն»,- նշել է Անի Սամսոնյանը:

Նախընտրական փուլում արտաքին քաղաքականության ուղղությունն ու ներքին համախմբվածության մակարդակը դառնում են ոչ միայն քաղաքական, այլև հասարակական քննարկման առանցքային թեմաներ։ Առաջիկա ամիսները ցույց կտան՝ արդյոք ներքին լարվածությունը կվերածվի քաղաքական գործընթացի, թե կմնա կուլիսային խոսակցության մակարդակում, և որքանով արտաքին գործոնները կազդեն հանրային տրամադրությունների ձևավորման վրա։