Գիտնականները հայտնաբերել են նեյրոնային ազդանշաններ, որոնք կանխատեսում են մարդու դեմքի արտահայտությունը
ՏեսանյութերՆոր ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ ուղեղի ազդանշանները նախորդում են դեմքի արտահայտություններին՝ նույնիսկ նախքան մկանների շարժումը սկսելը: Այս հայտնագործությունը լույս է սփռում այն բանի վրա, թե ինչպես է ուղեղը կառավարում դեմքի արտահայտությունները և կարող է օգնել մշակել ավելի ճշգրիտ հաղորդակցման մեթոդներ հաշմանդամություն ունեցող մարդկանց համար: Արդյունքները հրապարակվել են «Scientific Reports» ամսագրում:
Գիտնականներն ուսումնասիրել են կամավորների ուղեղի ակտիվությունը, երբ նրանք ցուցադրել են դեմքի տարբեր արտահայտություններ՝ ուրախություն, զարմանք, բարկություն և այլն: Էլեկտրոէնցեֆալոգրաֆիայի և այլ նյարդաֆիզիոլոգիական մեթոդների օգնությամբ հետազոտողները գրանցել են ուղեղի ակտիվության փոփոխություններ՝ դեմքի մկանների տեսանելի շարժումից շատ առաջ: Սա նշանակում է, որ նախքան մարմնի արձագանքը՝ ուղեղը ձևավորում է էմոցիա արտահայտելու մտադրությունը և որ ազդանշանների կառուցվածքը կարող է պարունակել մանրամասն տեղեկատվություն սպասվող արտահայտության մասին:
Թիմը պարզել է, որ ուղեղի որոշակի հատվածներ ակտիվանում են նախապես և «հրահանգներ» փոխանցում դեմքի մկաններին՝ փաստացիորեն պլանավորելով արտահայտությունը դրա դրսևորումից շատ առաջ: Այս ազդանշանները կապված են ոչ միայն ընդհանուր հուզական վիճակի հետ, այլև կոնկրետ արտացոլում են, թե հատկապես ինչպիսի արտահայտություն է ձևավորվելու դեմքին:
Հեղինակներն ընդգծում են, որ նման նեյրոնային կաղապարների ըմբռնումը ոչ միայն առաջընթաց քայլ է ուղեղի մասին հիմնարար գիտության մեջ, այլև ունի պոտենցիալ գործնական կիրառություններ: Օրինակ՝ տվյալները կարող են օգտագործվել «ուղեղ-համակարգիչ» ինտերֆեյսների մշակման մեջ, որոնք թույլ կտան շարժողական խանգարումներ ունեցող մարդկանց արտահայտել հույզերը կամ կառավարել սարքերը մտքի օգնությամբ:
Բացի այդ, աշխատանքն օգնում է բացատրել, թե ինչու են երբեմն հույզերը «կարդացվում» դեմքից ավելի շուտ, քան մարդը գիտակցաբար կհասկանա իր վիճակը և ինչպես է ուղեղը ինտեգրում շարժողական ծրագրերի հետ հուզական տեղեկատվությունը:
Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը հաստատում է, որ շարժողական պլանավորումը և հուզական արտահայտումը սերտորեն կապված են նեյրոնային ազդանշանների մակարդակում և որ ուղեղն ավելի շատ «կանխատեսումներ» է անում գործողությունների վերաբերյալ, քան ենթադրվում էր նախկինում: