Կոչ ենք անում 15:00-ից հավաքվել Ազատության հրապարակում. Էդուարդ Շարմազանով «Հայոց Արծիվների» հրատապ հայտարարությունը Մեր հազարավոր տղերքի գլուխը ուտելով՝ չի հանգստացել. Արմեն Աշոտյան «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության քաղաքական խորհրդի հայտարարությունը Խաչիկ Ասրյան. Ուժի, Օրենքի և Արդարության Հայաստան՝ ահա՛ նախկին մերժված և ներկա հողատու իշխանությունների այլընտրանքը Իրո՞ք խնդիրները լոգիստիկ էին, թե՞ կան ավելի լուրջ պատճառներ. զենքի արտադրության փոխարեն՝ ներմուծո՞ւմ․ «Փաստ» Ձեթն ու շաքարավազը թանկ են՝ խառը կանաչի, սոխ կերեք, օգտակար է Վաղը լույս չի լինելու Երևանում և 4 մարզերում Տիրան Խաչատրյանն ազատվել է ԶՈՒ ԳՇ պետի առաջին տեղակալի պաշտոնից Գերմանիայի կառավարությունը որոշել է եւս 10 ամսով երկարաձգել Բունդեսվերի առաքելությունն Աֆղանստանում

Մի զինվորի պшտմություն.«Բլինդшժում նստшծ էինք, պшյթյուն եղшվ, խորը այրվшծքներ ստшցա, որոնք, պшրզվեց՝ դժվшր են բուժվում։Հետագայում բժիշկներն ասացին, որ հնարավոր է՝ ֆոսֆորшյին ռпւմբի կիրառման հետևшնք է

Այրվածքաբանության ազգային կենտրոնում բուժում ստացած 19-ամյա զինծառայողը հիշում է, թե ինչպես Արցախում պատերազմի օրերին պայթյունի հետևանքով խորը այրվածքներ ստացավ։ Պատերազմի առաջին օրերն էին։
«Բլինդաժում նստած էինք, պայթյուն եղավ, խորը այրվածքներ ստացա, որոնք, պարզվեց՝ դժվար են բուժվում։ Հետագայում բժիշկներն ասացին, որ հնարավոր է՝ ֆոսֆորային ռումբի կիրառման հետևանք է»,- ասում է զինծառայողը։
«Վերքը տարբերվում էր սովորական այրվածքից, խորը՝ տեղ-տեղ մինչև ոսկորները գնացող փոսիկներ էին»,- հավելում է նա։Հադրութում մարտերին մասնակցած զինծառայողներից մեկն էլ ասում է, որ ավիահարվածի հետևանքով է վիրավորում ստացել, այրվածքները դարձյալ բարդ ու խորն են եղել։
«Բայրաքթար» տեսակի անօդաչու թռչող սարքի հարվածից վնասվածքներ ստացած զինծառայողի մոտ նույնպես Այրվածքաբանության ազգային կենտրոնի մասնագետները ֆոսֆորային այրվածք են կասկածում։

 

 

«Դեպքերը տարբեր են՝ մեկը «Բայրաքթարի» հարվածի հետևանքով է վիրավորվել, մյուսը՝ ավիահարվածից։ Դեպքերը հիմնականում Հադրութի և Մարտունու շրջաններում են գրանցվել։Վերջնական ու հստակ պնդումներ չենք կարող անել, բայց բոլոր փաստերը վկայում են, որ թշնամին Արցախում ֆոսֆոր կիրառել է տարբեր զինատեսակներում և պատերազմի հենց առաջին օրերից»,- «Մեդիալաբին» ասում է Այրվածքաբանության ազգային կենտրոնի փոխտնօրեն Կարինե Բաբայանը։
Արցախի դեմ Ադրբեջանի սանձազերծած պատերազմի թեժ օրերին՝ 2020 թվականի հոկտեմբերի վերջին, համացանցում կադրեր տարածվեցին Արցախի անտառների ուղղությամբ Ադրբեջանի կողմից ֆոսֆորային զենք կիրառելու մասին։Հոկտեմբերի 30-ին Հայաստանի մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը պաշտոնապես հայտարարեց, որ Ադրբեջանն օգտագործում է սպիտակ ֆոսֆոր պարունակող զենք, որ ունի քիմիական զենքի տարրեր: Ըստ ՄԻՊ զեկույցի՝ դա կիրառվել էր քաղաքացիական բնակավայրերի հարևանությամբ գտնվող անտառների նկատմամբ, իսկ անտառներում թե՛ ցերեկային, թե՛ գիշերային ժամերին զինված հարձակումներից պատսպարվում էին նաև խաղաղ բնակիչներ: Հոկտեմբերի 31-ին Արցախի պաշտպանության բանակը նույնպես պաշտոնապես հայտարարեց, որ Ադրբեջանը Արցախում քիմիական զենքի տարրեր պարունակող ֆոսֆորային զինատեսակ է կիրառել։
«Ֆոսֆորային զենքի օգտագործումը հանդիսանում է միջազգային մարդասիրական իրավունքի, սովորութային իրավունքի նորմերի ու սկզբունքների, Ժնևյան կոնվենցիաների, ինչպես նաև ՄԱԿ-ի համապատասխան կոնվենցիաներով ու փաստաթղթերով նախատեսված դրույթների կոպտագույն խախտում։ Բացի հայկական ուժերին վնասներ պատճառելու նպատակ հետապնդելուց, նաև խնդիր ունի առաջացնել մասսայական անտառային հրդեհներ ու տվյալ տարածքում ստեղծել բնապահպանական աղետի իրական վտանգներ»,- հայտարարել էր ՊԲ-ն։Հրադադարից հետո՝ 2020 թվականի դեկտեմբերի 5-ին, այցելելով Այրվածքաբանության ազգային կենտրոնում բուժվող զինծառայողներին, Արման Թաթոյանը հայտնել էր, որ նոր ապացույցներ են ձեռք բերվել ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից Արցախում քիմիական տարրեր (հնարավոր է՝ սպիտակ ֆոսֆոր) պարունակող զանգվածային ոչնչացման զինատեսակի կիրառության վերաբերյալ:

 

«Ուսումնասիրությունները կատարել ենք հատուկ սարքերի օգնությամբ: Արձանագրված փաստերը հիմնավոր են դարձնում այդ ենթադրությունը»,- գրել էր նա։ Այս փաստերով զեկույցը ՄԻՊ-ը ներկայացրել է Հայաստանում հավատարմագրված դեսպաններին ու միջազգային կառույցներին։Հայաստանում բժիշկներն արտերկրի գործընկերների աջակցությամբ են կարողացել տեղեկություններ հավաքել ֆոսֆորային զինատեսակի կիրառման հետևանքով առաջացող բարդությունների մասին։Այրվածքաբանության ազգային կենտրոնի փոխտնօրեն Կարինե Բաբայանն ասում է, որ այս հարցում իրենց օգնել են ԱՄՆ-ից, Ֆրանսիայից ու Անգլիայից Հայաստան ժամանած մասնագետները։ Այրվածքաբանության ազգային կենտրոնում բուժօգնություն է ստացել 130 զինծառայող, ովքեր ենթադրաբար այրվածքները ստացել են հենց ֆոսֆորային զենքի Ընդ որում, ինչպես կենտրոնի փոխտնօրենն է ասում, հենց պատերազմի սանձազերծման առաջին օրը՝ սեպտեմբերի 27-ի գիշերը, իրենց կենտրոն է տեղափոխվել այրվածքներով զինծառայող, որը ենթադրաբար տուժել է ֆոսֆորային նյութից։ Այսինքն` Ադրբեջանը պատերազմի հենց առաջին օրերից է կիրառել այս զինատեսակը հայ զինծառայողների դեմ։ Եվ ենթադրվում է, որ ֆոսֆորը տարբեր զինատեսակների մեջ է եղել։Բժիշկների եզրակացությամբ՝ ֆոսֆորային զենքից տուժած զինծառայողների վնասվածքները, այտուցները պահպանվում են տևական ժամանակ, այրվածքներից առաջացած վերքերը տեղ-տեղ խորն են, մոխրացած եզրերով, հասնում են մինչև ոսկորներ, մերթընդմերթ՝ արյունահոսող, բուժմանը դժվար ենթարկվող: կիրառումից։Բացի դա, տուժածների արյան մեջ նկատվում է կալցիումի և հեմոգլոբինի ցածր մակարդակ, դիտվում է լյարդի և փայծաղի չափերի մեծացում։ Ըստ մասնագետ բժիշկների՝ կիրառված զինատեսակներից արտանետված նյութերը շնչուղիներով օրգանիզմ ներթափանցելու դեպքում առաջանում է ներքին օրգանների ախտահարում, ինչը կարող է հանգեցնել առողջության երկարատև քայքայման, ընդհուպ՝ մահվան:
«Առաջին ամիսը մենք իրականում չէինք հասկանում՝ ֆոսֆորո՞վ է այրվածքը, թե՞ ոչ, քանի որ փորձ չունեինք։ Աշխարհում ֆոսֆորային այրվածքի այսքան մեծ ծավալի դեպքեր չեն եղել երբեք, լոկալ դեպքեր են եղել միայն։ Հետո մենք սկսեցինք կասկածել, որ այնտեղ քիմիա կա, քանի որ վերքերը տարբերվում էին սովորական այրվածքների դեպքում առաջացող վերքերից, լաբորատոր ու գործիքային անալիզները ևս դա էին փաստում։ Այրվածք էր, բայց խորը գնացող փոսիկներ էին։ Հետո սկսեցինք ուսումնասիրել, հետաքրքրվել, հիվանդների ծանր ընթացքը, անալիզները սկսեցին կասկածներ առաջացնել։ Հիվանդների 40 տոկոսը շատ հանգիստ դուրս է գալիս այդ վիճակից, եթե սովորական բնույթի այրվածք է լինում։ Կարինե Բաբայանն ասում է, որ ֆոսֆորային զենքի հետևանքով առաջացած ծուխը ևս վնասակար է մարդու օրգանիզմի համար։ Այդ ծուխը շնչելու դեպքում օրգանիզմում թունավորում է առաջանում։ Հադրութում և Մարտունիում, ըստ մասնագետի, այդ նյութի կիրառման հետևանքով ամենայն հավանականությամբ աղտոտված են եղել օդը, ջուրն ու հողը։ Բաբայանն ասում է, այդ հարցը լուրջ ուսումնասիրության թեմա պետք է դառնա։
«Այդ նյութը կարող է ընդհուպ մինչև անպտղություն առաջացնել, իսկ տուժածները հիմնականում երիտասարդ, վերարտադրողական տարիքի տղամարդիկ են եղել։ Բացի դա, այտուց է առաջանում շնչուղիներում, սրտի պրոբլեմ կարող է առաջանալ, քանի որ մարդու օրգանիզմում իոններն սկսում են ընկնել։

Ավելին

Կոչ ենք անում 15:00-ից հավաքվել Ազատության հրապարակում. Էդուարդ Շարմազանով «Հայոց Արծիվների» հրատապ հայտարարությունը Մեր հազարավոր տղերքի գլուխը ուտելով՝ չի հանգստացել. Արմեն Աշոտյան «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության քաղաքական խորհրդի հայտարարությունը Խաչիկ Ասրյան. Ուժի, Օրենքի և Արդարության Հայաստան՝ ահա՛ նախկին մերժված և ներկա հողատու իշխանությունների այլընտրանքը Իրո՞ք խնդիրները լոգիստիկ էին, թե՞ կան ավելի լուրջ պատճառներ. զենքի արտադրության փոխարեն՝ ներմուծո՞ւմ․ «Փաստ» Ձեթն ու շաքարավազը թանկ են՝ խառը կանաչի, սոխ կերեք, օգտակար է Արծրուն Հովհաննիսյանը մեկնել է ԱՄՆ Վաղը լույս չի լինելու Երևանում և 4 մարզերում Տիրան Խաչատրյանն ազատվել է ԶՈՒ ԳՇ պետի առաջին տեղակալի պաշտոնից Գերմանիայի կառավարությունը որոշել է եւս 10 ամսով երկարաձգել Բունդեսվերի առաքելությունն Աֆղանստանում ԵԼ․ «Տոտենհեմը» պայքարից դուրս թողեց «Վոլֆսբերգին» (տեսանյութ) Իմքայլական պատգամավորների կողմից 5-րդ ալիքի լրագրողի գործունեությանը խոչընդոտելու վերաբերյալ կհարուցվի քրգործ Ու՞մ է ձեռնտու այս ծանրագույն իրավիճակում խայտառակ կերպով լարել իրավիճակը մեր և Ռուսաստանի միջև. Արման Աբովյան Փաշինյանի աջակիցը հայհոյանքներով հարձակվել է Yerkir.am-ի թղթակցի վրա Հրդեհ` Վանաձորում․ հայտնաբերել է 59-ամյա կնոջ այրված դին Դաշտ գյուղի Մաշտոցի փողոցում գտնվող ջրանցքից քաղաքացու դի է հայտնաբերվել Լրագրողական ՀԿ-ները դատապարտում են ԶԼՄ-ների ներկայացուցիչների նկատմամբ վերջին օրերի հարձակումները ԵՊՀ ռեկտորի պաշտոնակատարը զրուցեց ակցիայի մասնակիցների հետ Շախմատի Հայաստանի տղամարդկանց առաջնություն․ Գաբուզյանը շարունակում է միանձնյա գլխավորել աղյուսակը «Շատ էի լարվում նրա հետ աշխատելիս. նա իր գործի վարպետն էր»․ Սոֆի Լորենը պատմել է Չառլի Չապլինի հետ համատեղ աշխատանքի մասին ԱՄՆ-ում առաջին անգամ որոշել են հրաժարվել են գրավի դիմաց ազատ արձակման պրակտիկայից Վրաստանը բացեց օդային սահմանը ՀՀ-ի ու մյուս հարևանների համար Պուտինն ԱԴԾ կոլեգիայի նիստում նշել է` որն է ամենավտանգավոր սպառնալիքը Նիկոլ Փաշինյանը երեկ ճակատագրական սխալ է թույլ տվել, ընդ որում՝ ոչ միայն Հայաստանի հանդեպ Յո՞ երթաս, ապիկար իշխանություն. (տեսանյութ) ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ․ Լիլիթ Մուրադյանն ու Վահե Խանամիրյանը պարզել են երեխայի սեռը Բացառիկ տեսանյութ` «Զոդի չաստի» բունտից Իրանը Հայաստանին առաջարկե՞լ է փակել Արցախի ամբողջ օդը ու փրկել մեր զինվորների կյանքը. Ինչու է հայկական կողմը մերժել ԳՇ պետի տեղակալը երկար ծիծաղեց «Իսկանդեր»-ի մասին վարչապետի հայտարարության վրա. yerevan.today «Հիշիր, կապիտուլյանտ. քո հետևից գալու են». Արմեն Աշոտյան Վարելու իրավունք չունեցողներին հորդորում ենք խուսափել տրանսպորտային միջոցներ վարելուց. Ոստիկանություն Հաշմանդամություն կամ տեղաշարժման դժվարություններ ունեցող մարդիկ տևական ժամանակ զրկվում են կենսաթոշակից․ ՀՀ ՄԻՊ Երևանում կառուցվում է աշխարհի ամենաարագ ինտերնետ ցանցերից մեկը Կասեցվել են հացի և գազավորված ըմպելիքի արտադրությունների գործունեությունը Ձեզ ենք ներկայացնում նոր սիթքոմը՝Արփիի և Միհրանի մասնակցությամբ Ազգապահպանության խնդիրը Հայաստանում. «Նեմեսիս» /Տեսանյութ/ Փաշինյանը հերթական անգամ ստել է Կասեցվել են հացի և գազավորված ըմպելիքի արտադրությունների գործունեությունը Անհետ կորած զինծառայողի հորը խաբել է՝ ասելով, որ կարող է օգնել հայտնաբերել որդուն, ինչի դիմաց 1 500 դոլար է պահանջել. տեսանյութ Տհաճ անակնկալ՝ Ռուսաստանից. Սա կարող է լինել Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարության պատասխանը ՀՀ պետական սահմանի հայ-ադրբեջանական շփման գծի ամբողջ երկայնքով սահմանային միջադեպեր չեն արձանագրվել. ՊՆ Ադրբեջանի համաձայնությամբ Սոթք, Կաշեն և Զանգելանի հանքավայրերը կշահագործվեն Ովքեր են պետությանն ավելի քան 20 մլրդ դրամի վնաս հասցնողները Վրաստանը մարտի 1-ից կբացի Հայաստանի հետ օդային սահմանը ԱԻՆ-ը զգուշացնում է քաղաքացիներին Անթույլատրելի և անընդունելի եմ համարում բռնության կիրառումը լրագրողների նկատմամբ. Իվետա Տոնոյան Յո՞ երթաս, ապիկար իշխանություն Կա իշխանություն, կա ընդդիմություն և կա ընդդիմադիր Ալյանս «Հայրենիք» զորախմբի անդամների կողմից դասալքության դեպքեր չեն հայտնաբերվել.դատախազությունը հերքել է Փաշինյանին Ինչպիսին են Կենդանակերպի նշանները սիրային հարաբերություններում «Ռազմագերիներին Ալիևի քմահաճույքին թողած ստահակը փաստացի խոստովանեց, որ մեր տղաներին պատանդ է թողել Ադրբեջանում». Արմեն Աշոտյան Դեպի զարգացում գնալու հրամայականը մեկն է՝ Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականը. Արման Վարդանյան (տեսանյութ) Ոստիկաններն ապօրինի պահվող զենք-զինամթերք են հայտնաբերել Փրկարարներն արգելափակումից դուրս են բերել մոտ 110 ավտոմեքենա Տեխասում բենզին տեղափոխող գնացքի և բեռնատարի բախման հետևանքով պայթյուն է որոտացել «Հողատու կապիտուլյանտը շաքարի աննախադեպ բարձրացում ունի վերջին հանրահավաքից հետո». Էդուարդ Շարմազանով Գնաճը առաջիկայում միանշանակ կպահպանվի. Նաիրի Սարգսյան «Կփրկվեին երեխաները, եթե չդավաճանեին մեր գեներալները,զինվորականները»․Վահեն զոհվել է զինադադարից հետո Հայկական օդանա՞վ են առեւանգել. հեռագիր է ստացվել Ակցիայի ավարտից հետո դիպուկահարները հեռացան /տեսանյութ/ Խոշոր վթար. Երևանում 24 ժամ ջուր չի լինի Չի եղել որևէ իշխանություն, կառավարություն, որ շարունակի իր գոյությունը միայն ոստիկանության ուժերով կամ ոստիկանության թիկունքում. Արթուր Վանեցյան Ռուսական ռազմական ուժերը պատերազմի օրերից սկսած ներկայացված են երկրի արևելքում, իսկ տխրահռչակ փաստաթղթից հետո՝ նաև Արցախում. փորձագետ Միջազգային սկանդալ. Հայաստանը ամերիկյան ինքնաթիռ է փոխանցել/վաճառել Իրանին Իշխան Սաղաթելյանի և մյուս ընդդիմադիրների հանդեպ նման մոտեցումը խոսում է այս իշխանությունների անբարոյականության և վախի աստիճանի մասին. Արման Վարդանյան UCOM-ն առաջարկում է առանց կանխավճարի ձեռք բերել ցանկացած գաջեթ Հողատու ներկայի ու մերժված անցյալի արատավոր շրջապտույտից դուրս National Interest. Որտե՞ղ են թաղելու Էրդողանին Դանակով երեք անգամ դիտավորությամբ հարվածել է համաքաղաքացու կրծքավանդակի թիկնային մակերեսին Նոր մանրամասներ՝ հայկական օդանավի անհետանալու վերաբերյալ Գնաճը առաջիկայում միանշանակ կպահպանվի. Նաիրի Սարգսյան Բերման են ենթարկվել մի քանի տասնյակ Հանրապետականներ. Արմեն Աշոտյան Հայրենիքիս համար այս նվիրատվությունը կյանքի կոչվեց հարազատ ընկերներիս աջակցությամբ. Արման Մայիլյան Պատերազմի զրկանքների մեջ գտել է միջոց հավատարիմ զինվորի ծննդյան օրը տոն դարձնելու համար Անհայտ անձինք վթարել են Շորշոր-Երևան ջրատարը․ կլինեն ջրանջատումներ Գյումրիում 8-ամյա տղան ցատկել է 4-րդ հարկի պատուհանից. Sputnik Արմենիա Էդգար Իգիթյանն ու կինը տոնելու առիթ ունեն Ե՞րբ կրկին ձյուն կտեղա. եղանակի տեսություն Քաղաքացիական հագուստով անձինք, առանց ներկայանալու, առևանգել են ՀՅԴ ՀԵՄ-ի անդամ անչափահաս Ավետիս Ֆիշենքճեանին․ ՀՅԴ ՀԵՄ /տեսանյութեր/