Եկեղեցու վրա նոր ճնշումը՝ պետության ներգործության վտանգավոր սահմանում

Հայաստանի իշխանությունների վերջին քայլերը վերաբերում են ոչ միայն քաղաքական դաշտին, այլև հայության ամենահին ու կայուն հոգևոր կառույցին՝ Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցուն։ Վարչապետին մոտ կանգնած շրջանակները փորձում են օգտագործել այն փաստը, որ Ազգային եկեղեցական խորհուրդը երկար ժամանակ չի գումարվել, և ներկայացնում են դա որպես հնարավորություն կաթողիկոսին հեռացնելու համար։ Այս մոտեցումը, որն իրականում չի առնչվում եկեղեցու ներքին կառավարմանը, վերածվում է հոգևոր ինքնությանն ուղղված ճնշման նոր միջոցի։

Իշխանությունների նպատակը պարզ է՝ եկեղեցին զրկել ինքնուրույն դիրքից և այն դարձնել կառավարամետ ուղերձների փոխանցող։ Դարերով ազգային ինքնությունը պահպանած կառույցը իշխանական միջամտության թիրախ է դարձել միայն այն պատճառով, որ շարունակում է մնալ անկախ և չի տրվում քաղաքական ճնշումներին։

Փաշինյանի թիմը փորձում է գտնել հոգևորականներ, որոնք կհամաձայնեն աջակցել կաթողիկոսին հեռացնելու ծրագրին։ Սա վտանգում է ոչ միայն եկեղեցական ինքնավարությունը, այլև խորացնում է հասարակական պառակտումները՝ դժգոհության նոր ալիք ստեղծելով երկրի ներսում։

Հատկապես սուր արձագանք է առաջացրել չորս Սրբազանների կալանավորումը։ «Հենակետ» վերլուծական կենտրոնի փորձագետ Վահագն Սարոյանը այս գործընթացը գնահատում է որպես բացահայտ քաղաքական ճնշում և նշում է.

«Այսօր Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու չորս Սրբազաններ ձերբակալված են, և այս իրողությունն ուրիշ բացատրություն չունի, քան քաղաքական վրեժխնդրությունը։ Նրանք երկար ժամանակ բաց ու հրապարակային դիրքորոշում էին հայտնում երկրի ընթացիկ քաղաքականության մասին՝ չվախենալով ճնշումներից։ Սրբազանների կալանավորումը ընդամենը տեսանելի մասն է այն գործընթացի, որը խորացնում է հասարակական հակադրությունները և թուլացնում պետությունը։ Իշխանությունների հետևողական գործողությունների արդյունքում հասարակությունը օրեցօր ավելի է բևեռացվում, իսկ հայը հային հակադրելու վտանգավոր միտումը նկատում են բոլորը՝ թե երկրում, թե դրա սահմաններից դուրս»։

Այս իրադարձությունները հարվածում են պետության վերջին անկախ ինստիտուտներից մեկին։ Եկեղեցին, որը պահպանել է իր ինքնուրույնությունը նույնիսկ ամենաբարդ պատմական փուլերում, այսօր կանգնած է նոր ճնշումների առաջ։ Սա պարզապես ներքին վեճ չէ․ սա վտանգավոր միջամտություն է ազգային ինքնության և հանրային գիտակցության կարևորագույն հիմքերին։

Եկեղեցու դեմ իրականացվող գործողությունները խորացնում են բաժանումները, թուլացնում պետական հիմնասյուները և վտանգում ազգային անվտանգությունը։ Հասարակական առողջ միտքը և հանրային դիմադրությունը մնում են այն սահմանները, որոնք կարող են կանխել այս վտանգավոր ընթացքը՝ չթույլատրելով, որ իշխանական միջամտությունը գերազանցի ազգային ու հոգևոր անվտանգության սահմանները։